دشت مغان؛ جلگه ای زیبا و چشم نواز که در قسمت شمالی استان اردبیل و در مرز جمهوری آذربایجان و در کنار رودخانه زیبای آراز (ارس) قرار دارد؛ این دشت زیبا سرتا سر بصورت فرش سبزی است که در این پهنه کشیده شده است و سه خواهران مغان را در خود جای داده است.

http://upload.wikimedia.org/wikipedia/fa/1/1b/%D8%AF%D8%B4%D8%AA_%D9%85%D8%BA%D8%A7%D9%86.jpg

دشت مغان از طرف شمال و شرق به جمهوری آذربایجان از جنوب به شهرستان مشکین شهر و از غرب به ارسباران محدود می گردد. قسمت عمده دشت مغان در جمهوری آذربایجان و بخشی نیز شمالی ترین قسمت استان اردبیل در ایران را تشکیل داده است.

دشت مغان از سه شهر گرمی، بیله سوار و پارس آباد تشکیل شده است که به سه خواهران مغان معروف می باشند. مغان تا سال 1355 یکی از توابع مشکین شهر محسوب می شد و در این سال از شهرستان مشکین شهر جدا و بعنوان یک شهرستان مستقل در چارچوب تقسیمات کشوری به شمار آمد و شهر گرمی به مرکزیت آن تعیین شد.

 دشت مغان در قسمت شمالی این منطقه به دشت همیشه بهار ایران معروف است. دشت مغان یکی از قطب های مهم کشاورزی ودامپروری ایران است. سراسر دشت مغان به علت حاصلخیزی خاک، دمای مساعد و موقعیت خاص منطقه ای زیر کشت اقسام غلات، حبوبات و علوفه قرار می گیرد به همین دلیل است که مغان را انبار غله آذربایجان می گویند.

gal2

 بطور کلی چهره طبیعی دشت مغان به سه قسمت کوهستانی، کوهپایه ای و جلگه ای تقسیم میشود:

نواحی کوهستانی دشت مغان :

 ارتفاعات جنوب، جنوب غرب و غرب منطقه راشامل می گردد که با شیب بیش از۱۰درصد از ارتفاع حداقل ۱۰۰متر به سمت جنوب و غرب برمیزان ارتفاع افزوده شده و تا حدود۷۰۰ متر می رسد. دهستان قشلاق غربی، قسمتهای از بخش اصلاندوز، بخش مرکزی و دهستان قشلاق شمالی در این نواحی قراردارند.

نواحی کوهپایه ای دشت مغان:

 بطور کلی زمین های کمتر از۱۰۰ مترارتفاع متصل به کوهستان تا نزدیک جلگه را می توان جزو این ناحیه به حساب آورد. شیب زمین در این نواحی حدود ۱ تا ۱۰ درصد است، کلا اراضی مساعد برای فعالیت های کشاورزی و دامپروری وسکونت انسانی محسوب می گردد. قسمت هایی از بخش تازه کند، بخش مرکزی، دهستان قشلاق شمالی و بخش اصلاندوز در این نواحی واقع شده اند.

نواحی جلگه ای دشت مغان:

درشمال منطقه با شیب بسیار ملایم، کمتر از 5 درصد تا سواحل رود ارس گسترش دارد و به دلیل وجود خاک های آبرفتی دانه ریز و رسوبی و حاصلخیز تماما زمین های عمده کشاورزی را تشکیل داده و از تراکم زیاد جمعیت برخوردار است. این نواحی تا ارتفاع حداقل ۳۰متر از سطح دریا در منتهی الیه شمال شرق منطقه در دهستان ساوالان تداوم می یابد.

a2264741924102a

محیط زیست دشت مغان:

 براساس مطالعات به عمل آمده توسط گروه پرنده شناسی سازمان حفاظت محیط زیست کشور در تالاب های دشت مغان انواع پرندگان کوچنده آبزی همچون پلیکان خاکستری، اردک چشم طلایی، اردک تاجدار، مرکوس سفید، قوی گنگ، قوی فریادکش، قوی کوچک، غاز خاکستری و بالکان کوچک مشاهده شده است.